Espainiako Bigarren Errepublika 1931tik 1939 arte iraun zuen erregimen politikoa izan zen, Errepublikan oinarritua. Espainiako Gerra Zibilak markatu zuen Espainiako Bigarren Errepublikaren amaiera eta Francisco Francoren diktaduraren hasiera.
* 1931ko apirilaren 14an aldarrikatu zuten, Alfontso XIII.a Espainiakoa boteretik egotziz. Aurreko egunean, apirilaren 13an, Eibarko udaletxean jaso zuten Espainiako Bigarren Errepublikako bandera izango zena, beste hiriei aurrea hartuz.
1931 - Espainako II. Errepublika jaio zen eta erregek ihes egin zuen Espainiatik. Azaroaren 26an, lege baten bidez, Parlamentuak goi saldukeriaren errudun jo zuen errege, eta erregetzako eskubideak kendu zizkien hari eta haren ondorengo guztie.
Espainiako bandera errepublikarra 1931eko apirilaren 13an Eibarko udaletxean lehenbiziko aldiz erabili zuten, Espainiako Bigarren Errepublika aldarrikatu zuten aurreko egunean. Hiru errenkadak osatzen dute, gorri bat, more bat eta horika-belar (edo hori) batek. Errenkada horiaren ezkerraldean Espainiako armarria darama.
Bi urte erreformistan eztabaida batzuk sortu ondoren Zamorak dimititu egin zuen, Azaña gobernuburu jarriz. 2 erreforma egin ziren nekazaritza erreforma eta hezkuntza erreforma eta nahiko arrakasta izan zuten baina laster Azañaren gobernuaren amaiera etorri zen bere dimisioarekin. Zegoen garai korapilatsuagatik dimititu zuen, hainbat greba baitzeuden.Abenduaren 9an Errepublikako Konstituzioa onartu zen.
1931ko konstituzioaren testua zehazteko eztabaida luzeak izan ziren eta abenduaren 9an onartu zuten. Konstituzio hark. benetako oinarrizko printzipio demokratiko bat ezarri zuen : gizonentzako eta emakumentzako sufragio unibertsala.Lehen aldiz berdintasun formala agertuz. Kostituzio ezkertiarra zen eta horrela definitzen zen:
klase iztietako langileen elkartea, demokratikoa, aurrerakoia eta deszentralizatua 3 autonomiekin, erlijio ofizialik gabea, hau da errepublika laiko bat
Konstituzioa zekarren berrikuntzen artean, nabarentzekoa da emakumeen botoa emateko eskubidea ezagutu zitzaiela, Españako historian lehenengo aldiz. Gainera, zaera bereziko autonomia eskualdeak aitortzeko oinarriak jarri zituen: Kataluniak 1932an lortu zuen estatutoa eta gerra zibilean euskalduna eta galiziarena onartu ziren. Bestalde eskubide indibidualak eta politikoak ere ezagutu ziren: Konstituzioaren Barne Auzitegia sortu zuten, konstituzio betetzen zelan zegurtatzeko. Konstituzio ideologikoa zen subiranotasunaz baliatuz eta gorte konstituziogileek ordezkatuta.
Manuel Azañak eta bere gobernuak egindako erreforma nagusiak hauek izan ziren:
-Militar erreforma:
-Aginpide zibila
-Ejerzitoa murriztea
-Kuartel eta akademia militar batzuk itzi
-Erasoko guardia sortu
-Nekazal erreformak:
-laborantza dekretua
-Nekazal erreformen lege orokorra
-Hezuntza erreforma
-Hezkuntz materialak
- Irakasle gehiago
- Erlijioa klasetik kanpo
- Autonomi estatutoak
No hay comentarios:
Publicar un comentario